قاسم فراهانی در گفتگو با خبرنگار گروه سیاسی پایگاه خبری تحلیلی «دیار آفتاب» گفت: مظفرالدین‌شاه قاجار در ۱۴ مرداد ۱۲۸۵ خورشیدی فرمان مشروطیت را امضا کرد و به این ترتیب برای نخستین‌بار در سرزمین ایران حکومت مشروطه تأسیس شد. این فرمان، دستور تشکیل مجلس شورای ملی را صادر کرد و ثمره تلاش‌های آزادی‌خواهان برای رهایی از استبداد مطلق شاهنشاهی بود.

کارشناس مسائل سیاسی در استان مرکزی بیان کرد: جنبش مشروطه مجموعه‌ای از کوشش‌ها و رویدادهایی بود که در دوره مظفرالدین شاه و سپس محمدعلی شاه قاجار برای تبدیل حکومت استبدادی به حکومت مشروطه رخ داد و به تشکیل مجلس شورای ملی و تصویب نخستین قانون اساسی ایران انجامید.

وی افزود: ناخشنودی مردم از ستم وابستگان حکومت از اوایل پادشاهی ناصرالدین شاه رو به فزونی گذاشت. تأسیس دارالفنون و آشنایی تدریجی ایرانیان با تحولات جهانی، اندیشه تغییر و لزوم حکومت قانون را نیرو بخشید. نوشته‌های روشنفکرانی چون میرزا ملکم خان، میرزا فتحعلی آخوندزاده، سید جمال‌الدین اسدآبادی و دیگران زمینه‌های مشروطه‌خواهی را فراهم کرد و نشریاتی چون «حبل‌المتین» و «چهره‌نما» در گسترش آزادی‌خواهی نقش مهمی داشتند.

فراهانی اظهار کرد: ماجرای گران شدن قند در تهران نقطه آغاز اعتراضات گسترده بود؛ علاءالدوله، حاکم وقت تهران، ۱۷ بازرگان و دو تن سید را به جرم گران کردن قند به چوب بست. این اقدام با تأیید عین‌الدوله صدراعظم مستبد، اعتراض بازاریان، روحانیان و روشنفکران را برانگیخت و به تحصن در مسجد حضرت عبدالعظیم و سپس مهاجرت علما به قم انجامید.

کارشناس مسائل سیاسی در استان مرکزی تصریح کرد: بازاریان و مردم نیز در سفارت انگلیس تحصن کردند و خواستار آزادی علما و تشکیل عدالت‌خانه شدند. سرانجام عین‌الدوله استعفا داد و با موافقت شاه، فرمان مشروطیت در ۱۴ مرداد ۱۲۸۵ امضا شد؛ فرمانی که مجلس شورای ملی را بنا نهاد و مسیر تازه‌ای در تاریخ سیاسی ایران گشود. مردم صدور این فرمان را به جشن نشستند و تحصن‌ها پایان یافت.

وی عنوان کرد: فرمان مشروطیت امروز همچنان به‌عنوان نماد عدالت‌خواهی و قانون‌گرایی در تاریخ معاصر ایران گرامی داشته می‌شود.

انتهای خبر/