بحران منابع آبی در استان مرکزی؛
بارشها هم نتوانستند سدها را تغذیه کنند
سدهای مرکزی همچنان تشنهاند، بارشهای محدود، افزایش مصرف و برداشت بیرویه از منابع زیرزمینی، بحران آب استان مرکزی را تشدید کرده است.
به گزارش خبرنگار گروه اجتماعی پایگاه خبری تحلیلی «دیار آفتاب» وضعیت منابع آبی استان مرکزی در هفتههای اخیر، با وجود ثبت بارشهایی در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته، همچنان نگرانکننده است. بررسی آمارهای منتشرشده در گزارش هفتگی وضعیت سدهای کشور از سوی وزارت نیرو نشان میدهد که ذخایر سدهای مهم استان، از جمله کمالصالح و الغدیر ساوه، همچنان در سطح پایینی قرار دارند و بارشهای اخیر نیز به افزایش محسوس حجم آب ذخیرهشده در این سدها منجر نشده است.
بر اساس اطلاعات ارائهشده، سد کمالصالح در ابتدای سال آبی جاری با ذخیرهای معادل ۱۹ میلیون مترمکعب و میزان پرشدگی حدود ۲۰ درصد گزارش شده بود.
با این حال، طبق آمار مورد اشاره، حجم ذخیره این سد پس از بارشهای اخیر نهتنها افزایش نیافته، بلکه کاهش نیز داشته است؛ موضوعی که ضرورت بررسی دقیقتر عوامل مؤثر بر ورودی و خروجی آب سد، میزان برداشت و وضعیت مصرف را نشان میدهد.
از سوی دیگر، سد الغدیر ساوه نیز با ذخیره حدود ۲۰ میلیون مترمکعب آب و میزان پرشدگی ۷ درصد در هفته گذشته، پس از بارشها تغییر محسوسی در حجم ذخایر خود تجربه نکرده است. تداوم این وضعیت بیانگر آن است که بارشها تاکنون نتوانستهاند تأثیر قابلتوجهی بر بهبود ذخایر سدهای اصلی استان داشته باشند.
بر اساس ارقام مطرحشده در گزارش، میزان بارندگی استان مرکزی از ابتدای سال آبی جاری تاکنون حدود ۲/۱ میلیمتر اعلام شده است در حالی که در مدت مشابه سال گذشته بارشی ثبت نشده بود. هرچند این رقم نسبت به سال گذشته افزایش نشان میدهد، اما برای ارزیابی وضعیت منابع آب، مقایسه آن با میانگین بلندمدت بارندگی و بررسی پراکنش زمانی و مکانی بارشها ضروری است.
در چنین شرایطی، مدیریت روانآبها و فراهمکردن زیرساختهای مناسب برای هدایت و ذخیره آب حاصل از بارندگی، اهمیت ویژهای پیدا میکند. نبود یا ناکافیبودن سامانههای جمعآوری آبهای سطحی، در صورت تأیید کارشناسی، میتواند بخشی از ظرفیت بهرهبرداری از بارشها را کاهش دهد. با این حال، تعیین سهم این عامل در وضعیت کنونی سدها، به اطلاعات دقیق درباره میزان ورودی آب، شدت بارندگی و شرایط حوزههای آبخیز نیاز دارد.
فشار بر منابع زیرزمینی، زنگ خطر فرونشست زمین در شهرهای استان مرکزی
در کنار وضعیت نامطلوب ذخایر سطحی، تداوم برداشت از منابع آب زیرزمینی نیز یکی از چالشهای مهم استان مرکزی به شمار میرود. اتکای بیش از اندازه به چاهها، در شرایطی که تغذیه طبیعی سفرههای زیرزمینی محدود است، میتواند به افت سطح آبخوانها، کاهش کیفیت منابع آب و افزایش خطر فرونشست زمین منجر شود.
از این رو، مدیریت پایدار منابع آب نیازمند اتخاذ رویکردی یکپارچه است رویکردی که ضمن کنترل برداشت از آبهای زیرزمینی، بر حفاظت از حوزههای آبخیز، بهبود بهرهوری مصرف، جمعآوری اصولی روانآبها و افزایش ظرفیت ذخیرهسازی آبهای سطحی تمرکز داشته باشد.
تداوم شرایط کنونی میتواند تأمین آب شرب، کشاورزی و فعالیتهای اقتصادی استان مرکزی را با دشواریهای بیشتری مواجه کند. کاهش ذخایر سدها در کنار فشار بر آبخوانها، ضرورت برنامهریزی بلندمدت و اجرای اقدامات فوری برای کاهش مصرف و جلوگیری از اتلاف منابع آبی را دوچندان کرده است.
در مجموع، وضعیت سدهای کمالصالح و الغدیر ساوه نشان میدهد که صرف وقوع بارش، بدون توجه به میزان، پراکنش و امکان نفوذ یا ذخیرهسازی آب، لزوماً به بهبود شرایط منابع آبی منجر نمیشود. انتشار مستمر و شفاف آمار ورودی و خروجی سدها، بررسی وضعیت آبخوانها و ارزیابی عملکرد زیرساختهای مدیریت روانآبها میتواند به شناسایی دقیقتر عوامل بحران کمک کند.
استان مرکزی برای عبور از شرایط نگرانکننده کنونی، بیش از هر زمان دیگری به مدیریت علمی و یکپارچه منابع آب نیاز دارد؛ مدیریتی که در آن حفاظت از ذخایر سطحی و زیرزمینی، اصلاح الگوی مصرف و آمادگی برای دورههای کمبارشی، بهصورت همزمان در اولویت قرار گیرد.
انتهای خبر/
لینک کوتاه خبر
برچسبها
نظر / پاسخ از
هنوز نظری ثبت نشده است. شما اولین نفری باشید که نظر میگذارید!