انتظار می‌رود مدیریت شرکت با رویکردی مسئولانه و در تعامل با دستگاه‌های اجرایی استان، مسیر انتقال را به‌صورت مرحله‌ای و هدفمند دنبال کند. بر این اساس، ارائه جدول زمان‌بندی مشخص برای انتقال کارگاه‌های قدیمی و آلاینده، نخستین گام در ارزیابی میزان پایبندی شرکت به مصوبه ملی خواهد بود.

انتقال کارگاه‌های قدیمی این کارخانه می‌تواند گامی مؤثر در کاهش بخشی از آلاینده‌های صنعتی و بهبود کیفیت زندگی شهروندان باشد.

استقرار صنایع سنگین در مجاورت بافت‌های مسکونی، علاوه بر آثار زیست‌محیطی، پیامدهای اجتماعی و اقتصادی نیز به همراه دارد. از این رو، سیاست انتقال صنایع آلاینده به خارج از محدوده شهری، در بسیاری از شهرهای صنعتی کشور به‌عنوان راهبردی بلندمدت برای توسعه پایدار دنبال می‌شود.

در صورت بی‌توجهی به مصوبه ملی و عدم ارائه برنامه عملیاتی قابل قبول، پرونده شرکت به مراجع قضایی ارجاع خواهد شد. این رویکرد نشان‌دهنده عزم جدی دستگاه‌های مسئول برای اجرای مصوبات زیست‌محیطی و جلوگیری از تداوم آلایندگی است.ارجاع به مراجع قضایی می‌تواند تبعات حقوقی و اعتباری برای شرکت به‌دنبال داشته باشد؛ از این‌رو انتظار می‌رود مدیران ایرالکو با درک حساسیت موضوع، نسبت به اجرای دقیق و به‌موقع تعهدات خود اقدام کنند. هم‌زمان، دستگاه‌های اجرایی استان نیز موظف شده‌اند ضمن نظارت مستمر بر روند اقدامات، گزارش‌های دوره‌ای از پیشرفت فرآیند انتقال ارائه دهند.

انتقال و نوسازی ایرالکو، فرصتی برای کاهش آلودگی و حفظ اشتغال

سیاوش آقاخانی مدیرعامل شبکه مردم نهاد منابع طبیعی و محیط زیست استان مرکزی با اشاره به سابقه احداث شرکت آلومینیوم اراک در دهه ۵۰ گفت: این واحد صنعتی با هدف تأمین نیاز کشور در صنایع بالادستی آلومینیوم و در فاصله حدود ۱۹ کیلومتری از شهر احداث شد، اما توسعه نامتوازن شهری و نبود مدیریت صحیح در طرح‌های توسعه طی سال‌های گذشته موجب شد با گسترش شهر، این کارخانه در مجاورت مناطق مسکونی، اداری و تجاری قرار گیرد و به‌تبع آن، آثار و پیامدهای زیست‌محیطی آن مستقیماً متوجه شهروندان شود.

وی افزود: استفاده از فناوری‌های قدیمی، به‌ویژه در شرایط تحریم و عدم نوسازی تجهیزات، باعث شده این واحد صنعتی از تکنولوژی روز دنیا در تولید آلومینیوم عقب بماند. از سوی دیگر، با توجه به وضعیت حاد انرژی در کشور، توجیه اقتصادی فعالیت ایرالکو به‌شدت کاهش یافته و به‌دلیل مصرف بالای انرژی، این کارخانه یکی از بزرگ‌ترین مصرف‌کنندگان برق در استان محسوب می‌شود.

مدیرعامل شبکه مردم نهاد منابع طبیعی و محیط زیست استان مرکزی تصریح کرد: فعالیت شرکت آلومینیوم اراک علاوه بر آلایندگی هوا، به‌دلیل راندمان پایین و مصرف بالای منابع، فشار مضاعفی بر محیط‌زیست وارد می‌کند. بخشی از آلودگی‌ها مربوط به انتشار گازهایی نظیر هیدروفلوراید است که از آلاینده‌های خطرناک به‌شمار می‌رود و در صورت بروز اختلال در سیستم‌ها، میزان انتشار آن افزایش می‌یابد. همچنین ذرات معلق ناشی از جابه‌جایی و انتقال مواد اولیه در محدوده کارخانه و جاده‌های اطراف، مشکلات متعددی برای ساکنان ایجاد کرده است.

آقاخانی بیان کرد: پسماندهای صنعتی این مجموعه نیز از دیگر چالش‌های جدی است. محل دپوی این پسماندها در مواجهه با بارندگی، موجب ایجاد شیرابه و احتمال نفوذ آن به آب‌های زیرزمینی می‌شود که تهدیدی جدی برای منابع آبی منطقه است.

وی با بیان اینکه مدیریت استان آمادگی همکاری برای انتقال و نوسازی این واحد را دارد، گفت: پیشنهاد شده با تغییر کاربری اراضی فعلی و استفاده از ظرفیت‌های قانونی، زمینه انتقال کارخانه به خارج از شهر و راه‌اندازی آن با فناوری‌های نوین و حتی بهره‌گیری از نیروگاه خورشیدی فراهم شود. با این حال، متأسفانه در سال‌های اخیر مقاومت‌هایی در برابر این تغییر مشاهده شده است.

مدیرعامل شبکه مردم نهاد منابع طبیعی و محیط زیست استان مرکزی تأکید کرد: اگر این واحد صنعتی از فرصت‌های حمایتی موجود استفاده نکند، در صورت ورود محصولات باکیفیت خارجی، توان رقابت خود را از دست خواهد داد. انتقال و نوسازی این مجموعه نه‌تنها تهدید نیست، بلکه راهکاری برای تداوم فعالیت، حفظ اشتغال کارگران و تقویت صنایع پایین‌دستی استان است و دستگاه‌های اجرایی و قضایی باید با قاطعیت از حقوق مردم در این زمینه صیانت کنند.

الزام ایرالکو به انتقال خارج شهر اراک

امیر انصاری مدیرکل حفاظت محیط زیست استان مرکزی در خصوص بررسی روند انتقال کارخانه قدیمی شرکت آلومینیوم ایران (ایرالکو) به خارج از محدوده شهری اراک گفت: این موضوع پیش‌تر در کارگروه ملی کاهش آلودگی هوا نیز مورد تأکید قرار گرفته و مقرر شده بود این واحد صنعتی برنامه زمان‌بندی مشخصی برای انتقال کارگاه‌های قدیمی و آلاینده خود ارائه کند.

مدیرکل محیط زیست استان مرکزی عنوان کرد: در جلسه امروز برنامه زمان‌بندی انتقال ارائه نشد و به جای آن، طرحی تحت عنوان «مدیریت زیست‌محیطی ایرالکو» مطرح شد که با انتقاد اعضای کارگروه مواجه شد.

انصاری تصریح کرد: از شرکت آلومینیوم اراک خواسته‌ایم در اسرع وقت نسبت به ارائه برنامه زمان‌بندی دقیق جا به جایی اقدام کند و به‌زودی اخطار رسمی به دلیل عدم ارائه این برنامه صادر خواهد شد.

وی افزود: تا زمان اجرای کامل فرآیند انتقال که ممکن است چند سال به طول انجامد، شرکت موظف است مدیریت زیست‌محیطی را به‌صورت جدی اجرا کند تا فعالیت کارگاه‌های احیای قدیم و جدید، واحد پخت آند و مدیریت پسماندها، کمترین اثر را بر هوا، آب، خاک و منابع زیستی شهر اراک داشته باشد.

مدیرکل حفاظت محیط زیست استان مرکزی خاطرنشان کرد: در گذشته اخطارهای متعددی در زمینه انتشار آلاینده‌ها به این شرکت داده شده و حتی پیگیری‌های قضایی در خصوص برخی ترک‌فعل‌ها در جریان است. اخطار جدید نیز صرفاً به دلیل عدم ارائه برنامه زمان‌بندی انتقال صادر خواهد شد و موضوع با جدیت از سوی دستگاه‌های نظارتی دنبال می‌شود.

مهلت ۲ هفته به ایرالکو برای انتقال کارخانه

قدرت‌الله ابک معاون هماهنگی امور عمرانی استاندار مرکزی گفت: ایرالکو حداکثر تا دو هفته آینده باید برنامه انتقال خود به خارج از محدوده شهری اراک را ارائه دهد و در صورت عدم همکاری، موضوع از طریق مراجع قضایی پیگیری خواهد شد.

وی بیان کرد: مصوبه کارگروه ملی آلودگی هوا باید اجرا شود و استان مرکزی موظف به ارائه گزارش اقدامات انجام‌شده به مراجع ملی است.

معاون هماهنگی امور عمرانی استاندار مرکزی عنوان کرد: کارخانه آلومینیوم اراک (ایرالکو) به دلیل آلایندگی هوا، آب و خاک، ملزم به انتقال به خارج از محدوده شهری است و در صورت بی‌توجهی به مصوبه ملی، پرونده شرکت به مراجع قضایی ارجاع خواهد شد.

ابک تصریح کرد: پس از ابلاغ مصوبه ملی، انتقال ایرالکو به خارج از شهر اراک به مدیران شرکت اعلام شد و مقرر گردید برنامه زمان‌بندی انتقال همراه با بررسی موانع احتمالی و بهره‌مندی از ظرفیت‌های همکاری استانی ارائه شود اما متأسفانه نمایندگان شرکت به جای ارائه برنامه انتقال، حدود ۸۰ برنامه اجرایی زیست‌محیطی پیشنهاد کردند که در عمل استمرار فعالیت کارخانه در محل فعلی را نشان می‌دهد.

وی این رویکرد را قابل پذیرش ندانست و گفت: اعضای کارگروه بر اجرای اصل مصوبه ملی یعنی انتقال کارخانه تأکید دارند و نمی‌توان الزامات قانونی و ملی را نادیده گرفت و به همین جهت نشست مشترکی با حضور مدیران ارشد کارخانه و مسئولان استانی برگزار خواهد شد تا تمامی جوانب انتقال بررسی و مقدمات اجرای آن فراهم شود.

معاون هماهنگی امور عمرانی استاندار مرکزی خاطرنشان کرد: اظهار کرد: نگاه مدیریتی شرکت باید به اجرای مصوبه انتقال متمرکز شود و هرگونه تغییر رویکرد در این زمینه غیرقابل قبول است.

ابک بیان کرد: سلامت محیط زیست و مردم اولویت اصلی استان مرکزی است و اجرای مصوبه انتقال کارخانه، به عنوان یک الزام ملی و قانونی، بدون تأخیر پیگیری خواهد شد.

به گزارش «دیار آفتاب» ابلاغ مصوبه ملی برای انتقال کارخانه قدیمی و آلاینده ایرالکو را می‌توان نقطه عطفی در مدیریت چالش‌های زیست‌محیطی شهر اراک دانست. این تصمیم، علاوه بر پاسخ به مطالبات افکار عمومی و دغدغه‌های کارشناسان، نشان‌دهنده عزم جدی سطوح ملی و استانی برای ساماندهی وضعیت صنایع آلاینده در محدوده‌های شهری است.

اجرای دقیق و زمان‌بندی‌شده این مصوبه می‌تواند به کاهش بخشی از آلودگی‌های هوا، آب و خاک منجر شده و زمینه بهبود کیفیت زندگی شهروندان را فراهم کند.

در عین حال، موفقیت این فرآیند در گرو تعامل مسئولانه مدیریت شرکت با دستگاه‌های اجرایی و نظارتی و ارائه برنامه‌ای شفاف، عملیاتی و قابل ارزیابی است. بی‌توجهی به این تکلیف قانونی نه‌تنها تبعات حقوقی و اعتباری در پی خواهد داشت، بلکه می‌تواند اعتماد عمومی را نیز تحت تأثیر قرار دهد.

پایبندی به مصوبه ملی و حرکت گام‌به‌گام در مسیر انتقال، آزمونی مهم برای سنجش میزان مسئولیت‌پذیری صنعتی در قبال توسعه پایدار و حقوق شهروندان است.

انتهای خبر/